Bakan Yumaklı, Kastamonu’da Ilgaz Dağı’ndaki bir otelde düzenlenen “Uluslararası Çiftçi Örgütleri Çalıştayı ve Forumu”nda yaptığı konuşmada, foruma Kırgızistan, Tacikistan, İtalya, Moldova, Azerbaycan, Gürcistan ve Hindistan’dan üretici birliklerinin katıldığını söyledi.
Tarımsal üretimin yalnızca üretim faaliyeti olmanın ötesine geçtiğini belirten Yumaklı, “Tarımsal üretimin ulusal güvenliğin, ekonomik istikrarın ve toplumsal refahın temel desteklerinden biri haline geldiği hepimizin malumudur. Lakin içinde bulunduğumuz ve yeni olağan olarak tariflediğimiz reaksiyonlar tarım bölümünü derinden ve çok boyutlu risklerle yüzleştirecek tesire sahip durumda.” diye konuştu.
Bu risklerin başında global iklim krizi geldiğine dikkati çeken Yumaklı, “Bunun en sert tesirini geçtiğimiz yıl ülkemizde zirai don hadisesinde yaşadık. Bu yıl da geçtiğimiz yılın vermiş olduğu tedirginlikle hava olaylarını takip ettik. Bu hafta, geçtiğimiz haftanın başından itibaren büyük bir risk içeriyordu. Zirai dona karşı ne yapılması gerekiyorsa onları yaptılar. Sıcaklık değişiklikleri de bizim beklediğimiz kadar büyük oranda gerçekleşmedi. Genel prestijiyle zirai don hadisesi yaşanmadı lakin lokal olarak kimi yerlerde oldu. Bu da üretimimizi büyük ölçüde etkileyecek bir öge taşımıyor çok şükür.” tabirlerini kullandı.
Kuraklığın son devirde kıymetli bir sorun olmaya devam ettiğini anlatan Yumaklı, “Bir de madalyonun öbür yüzü var. O da kuraklık. Bir taraftan zirai donu, başka taraftan kuraklığı konuşuyoruz. Global iklim değişikliğinin iki değerli tesiri. Her bir derecelik artışın ziraî üretimde yüzde 8’lik kayba sebep olduğuna dair datalar var. Bu tablo hem çiftçilerimizin hem besin sistemlerimizin sellerle, kuraklıkla, hastalıklarla, zararlılarla daha fazla çaba edeceği bir periyodu bize gösteriyor.” dedi.
Yumaklı, savaşın tarım ve iktisada kıymetli tesirleri bulunduğuna işaret ederek, şöyle devam etti: “Bugün yakın coğrafyamızda İran ve Amerika Birleşik Devletleri, İsrail çatışması, güç ve gübre maliyetlerinde çok kıymetli maliyet baskısını ziraî üretimin üzerine getirmiş durumda. Bununla birlikte Türkiye’nin son yıllarda izlemiş olduğu aktif dış siyaset ve ileriye dönük stratejik yaklaşımlar sayesinde bu tıp dalgalanmalara karşı güçlü duruş sergilemiş durumdayız. Bu noktada açıkça söz etmek isterim ki üreticimiz müsterih olsun, tüketicilerimiz telaş etmesin, sanayicilerimiz de gönül rahatlığıyla yoluna devam etsin. Türkiye bu süreçte hamdolsun, besin arz güvenliğiyle ilgili hiçbir kasvet yaşamamıştır, yaşamayacaktır. Bunun en kıymetli nedeni de Türkiye’nin geliştirdiği çoklu tedarik stratejileridir. Proaktif yaklaşım ve global şoklara karşı güçlü muhafaza kalkanıdır.”
“Tarımın geleceği güçlü üretici örgütlerinden geçmektedir”
Türkiye’nin etrafındaki ateş çemberine karşın Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan liderliğinde barış adası ve inançlı liman olma özelliğini sürdürdüğünü vurgulayan Yumaklı, şunları söyledi:
“Türkiye, dünyadaki bütün gelişmeleri hakikat okumaktadır ve sürdürülebilir stratejiler üretmeye devam edecektir. Bugüne kadar olduğu üzere bundan sonra da her hal ve şartta devletimiz, bakanlığımız üreticimizin yanında olmuştur, olmaya devam edecektir. Bu doğrultuda 2025’te dayanaklar, zirai don ile ilgili telafiler ve yatırım teşvikleriyle birlikte tarım kesimine aktarılan kaynak 706 milyar lirayı bulmuştur. 2026 yılında bu çıtayı biraz daha üst çıkardık. Sulama yatırımlarından kredi süspansiyonlarına kadar bütün dayanak ve teşviklere kadar toplam 938 milyar liralık finansmanı dala sağlamış durumdayız. Tarım bölümünde elbette önümüzdeki devirde en çok üzerinde duracağımız konular üretici örgütlerinin süreçte daha etkin rol almasıdır. Bilhassa üretici tertiplerinin değerlendirilmesiyle ilgili 2 yıl evvel çalışma başlatmıştık. Şuna canıgönülden inanıyoruz, tarımın geleceği güçlü üretici örgütlerinden geçmektedir. Kooperatifler ve ziraî örgütler yalnızca ekonomik bir birlikteliği söz etmez, birebir vakitte üreticinin alın terini ve emeğini koruyan bir görev, vazife ve misyon edinmek zorundadır.”
Bakan Yumaklı, güçlü ölçekli üreticilerin pazarda kelam sahibi olması, rekabet gücünün artması ve gelir istikrarının sağlanabilmesinin yalnızca ve yalnızca güçlü üretici örgütleriyle mümkün olduğunun altını çizerek, şöyle konuştu:
“Üretimin sürekliliğini sağlayan, tedarik zincirini güçlendiren ve kriz anlarında sistemi ayakta tutan da şayet güçlüyse bu yapılardır. Bu manada üretici örgütleri güçlü üretim demektir, inançlı besin arzı demektir ve bütün bunlar inançlı geleceğin inşası manasına gelir. Bilhassa üretici örgütlerinin derecelendirmesinde daha kurumsal, daha şeffaf, daha rekabetçi ve sürdürülebilir olunmasını istiyoruz. Üretici örgütlerine birer temsil makamı olarak bakmıyoruz. Bu doğrultuda hem kendi üyelerinin hem de ülkemizin ziraî geleceğini daha üste taşıyacak olan üretici örgütlerinin kendilerini bir defa daha denetim etmelerini istirham ediyorum. Bugün ulaştığımız noktada birinci dereceye ulaşan üretici örgütleri bizden yalnızca bir evrak almıyor. Birebir vakitte muvaffakiyet öyküsünü oluşturmuş, inanç göstergesini tabir etmiş oluyor ve gelecek inşa ediyorlar. Bu yapılar çiftçimizin bilhassa pazardaki gücünü tahkim edebilmesi, üretim zincirini sağlamlaştırması ve ülkemizin besin güvenliğini sağlaması açısından çok değerli. Örgütlü ziraî üretim bir tercih değil, zorunluluktur. Bu nedenle hem dayanaklarımız hem teşviklerimiz hem de reformlarımızla üretici örgütlerimizi daima birlikte çalışarak daha güçlü, daha güçlü, sürdürülebilir hale getireceğiz.”
Programa Kastamonu Valisi Meftun Kollu, Tarım Islahatı Genel Müdürü Osman Yıldız, Uluslararası Ziraî Kalkınma Fonu (IFAD) Bölge Yöneticisi Naoufel Telahigue ile üretici birliklerinin temsilcileri katıldı. Bakan Yumaklı ve katılımcılar, daha sonra kooperatiflerinin yöresel eserlerinin sergilendiği tezgahları inceledi.
