Somali Cumhurbaşkanı Hasan Pir Mahmud, Türkiye’nin diplomatik arabuluculuğundan bu yana Etiyopya ile ilgilerinin hoş seyrettiğini belirterek, diyaloğun ehemmiyetini vurguladı.
Anadolu Ajansının (AA) “Global Bağlantı Ortağı” olduğu, Belek Turizm Bölgesi’ndeki NEST Kongre Merkezi’nde düzenlenen Antalya Diplomasi Forumu (ADF) 2026 kapsamında “Her Şeye Karşın Diplomasi: Ortak Noktada Nasıl Buluşulur?” başlıklı panel düzenlendi.
TRT World’den Alican Ayanlar moderatörlüğünde düzenlenen panele, Komorlar Birliği Cumhurbaşkanı Assoumani Azali, Somali Cumhurbaşkanı Hasan Pir Mahmud, Yemen Başbakanı ve Dışişleri Bakanı Şai Muhsin ez-Zindani ile Sierra Leone Kıdemli Bakanı David Moinina Sengeh katıldı.
TOPLULUKLAR ORTASI ARALIĞA KARŞI DİYALOĞUN ÖNEMİ
Somali Cumhurbaşkanı Mahmud, milletlerarası topluluklar ortasındaki aralığın “takip ve takviye eksikliğinden” kaynaklandığını belirterek, diyaloğun ehemmiyetini vurguladı.
Mahmud, “Birçok bağlantı alanının aslında farklı toplumsal kümeler tarafından memleketler arası arenada açılması gerekiyor. Onların seslerinin de duyulması gerekiyor.” yorumunu yaptı.
Türkiye’nin diplomatik arenada “çok önemli rol üstlendiğini” ve Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan liderliğinde kritik görüşmeler yapıldığını hatırlatan Mahmud, 2024’te imzalanan Ankara Bildirisi’nden bu yana Etiyopya ile alakalarının hoş seyrettiğini örnek gösterdi.
Mahmud, İsrail’in, Somali’den tek taraflı bağımsızlık ilan eden Somaliland’i “sözde tanımasına” ait de şunları söyledi:
“Tüm dünya aslında Somali’nin yanında olduğunu gösterdi ve İsrail’in talebine karşın bunun olmayacağını yüksek sesle lisana getirdi. Hasebiyle bu kadar fazla ülkenin bir ortaya gelerek bu çeşit hareketleri hayata geçirmesi ve bir dur demesi katiyetle çok değerli.”
Yemen Başbakanı ve Dışişleri Bakanı Zindani, Yemen hükümetinin diyaloğu her vakit öncelikli seçenek olarak değerlendirdiğini belirtti.
Husiler ile siyasi tahlile yönelmek ve bir mutabakata varılmasını sağlamak için hükümetin elinden gelen her şeyi yaptığını aktaran Zindani, “Seçim istiyorsanız, biz hazırız. İktidarı paylaşmak istiyorsanız, biz hazırız. Fakat hiçbir milis kümesinin silah taşımasını istemiyoruz.” değerlendirmesini yaptı.
Zindani, hükümetin siyasi tahlile bağlı kaldığının altını çizerek, “Bu, hükümet olarak bizim birinci tercihimizdir. Lakin siyasi tahlilin hiçbir yolu kalmazsa, askeri seçeneğe yöneleceğiz. Ve bu sonuca hazırlıklı olmalıyız.” diye konuştu.
TÜRKİYE’YE TEŞEKKÜR
Komorlar Birliği Devlet Lideri Azali de “Dostum, kardeşim, Cumhurbaşkanı Erdoğan’a ve Türk halkına bize gösterilen hoş ve sıcak misafirperverlikleri için teşekkür ediyoruz.” açıklamasında bulundu.
Mevcut dünya sistemine dair yorum yapan Azali, “Şu anda alışılmış ki tek bir kıtanın bir kelamı geçmiyor.” tabirini kullandı.
Azali, şu anda dünyadaki sıkıntıların aşikâr bir coğrafyayla sonlu olmadığını belirterek, “Dolayısıyla uğraşlarımızı birleştirmemiz ve daima birlikte tahlil bulmaya çalışmamız gerekiyor.” biçiminde konuştu.
Savaşın hiçbir vakit kazananı olmadığını vurgulayan Azali, diyaloğun ve diplomasinin uygulanması gerektiğini söyledi.
Azali, “‘Eğer komşunuzda yangın varsa komşunuza yardım etmelisiniz o yangını söndürmekte, ya değilse o yangın size kadar gelir.’ der bir Afrika atasözü.” dedi.
“BİZLERİ BİRLEŞTİRENLERE ODAKLANMALIYIZ”
Sierra Leone Kıdemli Bakanı Sengeh ise ülkelerin tüm farklılıklarına karşın taahhütlerini yerine getirmeye angaje olması gerektiğinin altını çizdi.
Sengeh, “Her vakit bizleri bölen, bizleri ayıran birtakım ögeler olacaktır ama bu birbirimize bağlılığımızı katiyen engellememeli.” diye konuştu.
Eyleme geçmenin de taahhüt haline getirilmesi gerektiğini vurgulayan Sengeh, “Hepimizin de benzeri istekleri var. O yüzden biz, bizleri birleştirenlere odaklanmalıyız.” değerlendirmesinde bulundu.
