Türkiye genelinde 2026 yılının birinci çeyreğine ait gayrimenkul satış dataları açıklandı. Yılın birinci üç ayında toplam 628 bin 255 adet taşınmaz satışı gerçekleşti. Bu sayı, geçen yılın tıpkı periyoduna nazaran yüzde 9,5’lik bir azalışa işaret etti.
Satış adetlerindeki düşüşe karşın tapu harcı gelirlerinde artış yaşandı. Birinci çeyrekte tapu harcı gelirleri yüzde 73,6 artarak 51 milyar 800 milyon TL düzeyine ulaştı. Uzmanlar bu artışı, satış bedellerinin tapuda gerçek kıymetine daha uygun beyan edilmesine bağlıyor.
DİJİTAL KONTROL SÜRECİ
Gelir Yönetimi Başkanlığı, beyan edilen meblağların doğruluğunu denetim etmek maksadıyla farklı kurumlarla dijital data paylaşımı gerçekleştiriyor. Kontrol süreçlerinde şu düzenekler kullanılıyor:
- Para Transferi Denetimi: Alıcı ve satıcı ortasındaki banka kayıtları inceleniyor.
- Ekspertiz Tahlili: Taşınmazların piyasa kıymetini gösteren raporlar takip ediliyor.
- İlan Platformu Kontrolü: İlan fiyatları ile tapu beyanları karşılaştırılıyor.
EKSİK BEYANA YAPTIRIM UYGULANIYOR
Tapu beyanı ile gerçek satış bedeli ortasında fark tespit edilmesi durumunda, eksik harç meblağı taraflardan tahsil ediliyor. Tahsilat sürecine ek olarak, eksik ödenen vergi ölçüsü kadar (yüzde 100 oranında) vergi ziyaı cezası kesiliyor ve yasal gecikme faizi uygulanıyor. Mevzuata nazaran hem alıcı hem da satıcı bu yükümlülüklerden müteselsilen sorumlu tutuluyor.
PİŞMANLIK KARARLARI DEVREYE GİREBİLİR
Denetimler sadece şimdiki süreçlerle hudutlu kalmayıp geçmiş yıllara ilişkin satışları da kapsıyor. Eksik beyanda bulunduğunu fark eden mükellefler, muhakkak kurallar kapsamında pişmanlık kararlarından yararlanarak kayıtlarını düzeltebiliyor. Bu durumda vergi cezası uygulanmadan yalnızca eksik fiyat ve faiz ödenmesi kâfi oluyor.
